جزئیات طرح کالابرگ الکترونیکی و پاسخ به چند سؤال و انتقاد پر‌تکرار | کالابرگ، مُسکنی برای یک جراحی اقتصادی

هاشمیان | شهرآرانیوز؛ مبلغ کالابرگ الکترونیکی چقدر است؟ باوجود افزایش قیمت‌ها با  این کالابرگ چقدر می‌توان کالا‌های اساسی خرید؟ چند فروشگاه این خدمات را ارائه می‌دهند؟ چه زمانی می‌توان از این کالابرگ استفاده کرد؟ و.... با وجود اینکه موضوع طرح کالابرگ الکترونیکی در هفته گذشته در صدر اخبار بود، اما هنوز برخی از مردم سؤال‌هایی در این باره دارند.

برخی سؤال‌ها مربوط به طرح کالابرگ الکترونیک است و بعضی درباره چرایی اجرای این طرح، دلیل افزایش قیمت کالا‌هایی که ارز ترجیحی دریافت نمی‌کردند و اساسا آیا تک نرخی کردن ارز به نفع اقتصاد کشور است؟ درباره تک نرخی شدن ارز، روز گذشته نوشتیم و حالا بار دیگر به جزئیات این موضوع می‌پردازیم.

هر ماه یک میلیون؛ اعتبار ۴ ماه، ۴ میلیون

در طرح جدید کالابرگ الکترونیک که در حال اجراست،  اعتبار ماهانه یک میلیون تومان است؛ اما اکنون درمجموع ۴ میلیون تومان برای چهار ماه دی، بهمن و اسفند امسال و فروردین سال آینده به صورت یک جا و اعتباری برای هر نفر به حساب سرپرست خانوار واریز می‌شود و فعلا فقط از یک میلیون تومان می‌توانید استفاده کنید.

سبد کالایی

خانوار‌ها می‌توانند اقلامی مانند مرغ، تخم مرغ، گوشت قرمز، حبوبات، قند و شکر، روغن، ماکارونی، برنج، شیر کم چرب، ماست کم چرب و پنیر متناسب با نیاز خود را از میان بیش از ۱۵ هزار فروشگاه سطح شهر مشهد شامل فروشگاه‌های عمده، خرد و زنجیره‌ای خریداری کنند.

نیازی نیست تمام اعتبار کالابرگ در یک ماه هزینه شود و در صورت باقی ماندن اعتبار، مانده به ماه‌های بعد منتقل خواهد شد. به عنوان مثال، برای کالابرگ دی ماه، تا پایان فروردین و اول اردیبهشت۱۴۰۵، امکان خرید وجود دارد.

کالابرگ، عصای دست خانوار

پس از انتشار خبر‌های مربوط به پرداخت کالابرگ الکترونیکی، انتقاد‌های زیادی در این باره مطرح شد. از مبلغ کالابرگ بگیرید تا نحوه تأمین منابع موردنیاز و...، برخی با تبدیل مبلغ یک میلیون تومانی کالابرگ الکترونیکی به دلار، این یارانه هفت دلاری را به باد انتقاد گرفتند، از طرفی افزایش قیمت کالا‌های اساسی از مرغ و تخم مرغ گرفته تا روغن و دیگرموارد و مقایسه آن با مبلغ یارانه نیز حرف و حدیث‌هایی به وجود آورد؛ اما ماجرا این است که دولت بار‌ها اعلام کرده است که کالابرگ را به عنوان سپر معیشتی یا عصای دست خانوار معرفی می‌کند تا بخشی از این افزایش قیمت‌ها با کالابرگ پوشش داده شود.

کالابرگ الکترونیک از نظر تئوریک، نسبت به یارانه نقدی، هدفمندتر است؛ چون مصرف را به کالا‌های مشخص محدود می‌کند و احتمال انحراف را کاهش می‌دهد. اما می‌توان این انتقاد را از زاویه دیگر دید، اینکه تورم فقط از کانال مصرف کننده نهایی نمی‌آید.

وقتی ارز ترجیحی حذف می‌شود، به گفته کارشناسان، کالابرگ می‌تواند اثر رفاهی را تعدیل کند؛ اما الزاما اثر تورمی را خنثی نمی‌کند؛ بنابراین جبران، وقتی هم زمان با تورم مزمن باشد، بیشتر شبیه مُسکن عمل می‌کند تا درمان. همان طور که در گزارش‌های پیشین نیز نوشتیم، حذف ارز ترجیحی بدون کنترل تورم، بدون انضباط مالی و بدون سیاست ارزی باثبات، به هرشکلی که اجرا شود، فشار قیمتی را به اقتصاد تحمیل می‌کند و فقط محل بروز نارضایتی را جابه جا می‌کند. 

درنهایت، کالابرگ الکترونیک اگرچه نسبت به ارز ترجیحی شفاف‌تر و کم رانت‌تر است، اما نباید به عنوان راه حل مهار تورم معرفی شود. این سیاست، حداکثر می‌تواند شدت آسیب را برای دهک‌های پایین کمتر کند، نه اینکه جلوی افزایش قیمت‌ها را بگیرد. اگر دولت هم زمان سراغ ریشه‌های تورم نرود، کالابرگ هم به سرنوشت همان یارانه‌هایی دچار می‌شود که روزی قرار بود دائمی باشند و حالا فقط نامی از آن‌ها باقی مانده است.

در ادامه حتما بخوانید تمدید مهلت ثبت نام کالابرگ برای جامانده‌ها تا ۲۲ بهمن ۱۴۰۴

کالابرگی برای همه

مشمولان طرح کالابرگ جدید با شماره دهک‌ها ارتباطی ندارد و تمامی یارانه بگیران فعلی، حذف شدگان یک سال اخیر، بازنشستگان و کارمندان به صورت خودکار مشمول این طرح هستند و نیازی به درخواست و مراجعه به سامانه‌ها نیست؛ اما سایر افرادی که جزو این گروه‌ها نیستند، فقط با مراجعه به سامانه hemayat.sfara.ir تا دو هفته آینده، می‌توانند درخواست خود را برای دریافت کالابرگ ثبت کنند.   استعلام مانده اعتبار از طریق نرم‌افزار «شمیم»، پیام رسان «بله» و کد دستوری #۱۴۶۳*۵۰۰* و صندوق‌های فروشگاهی امکان پذیر است.

میزان استقبال از طرح کالابرگ در خراسان رضوی

مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی خراسان رضوی گفت: نیمه‌تعطیل شدن بازار به دلیل وقایع اخیر باعث شد که شمار مراجعات مردم برای خرید کالابرگ کاهش یابد و اغلب ناچار بودند به تعداد کمی از فروشگاه‌هایی که به عرضه کالابرگ اقدام می‌کردند، مراجعه کنند.

محمدرضا ولیان اظهار کرد: از روز دوشنبه که امنیت برقرار و بازار استان به شرایط عادی بازگشته و عرضه کالا و خدمات را به طور کامل از سر گرفته است، گستره فروشگاه‌ها برای عرضه کالا بیشتر و مردم در شرایط آرام‌تری برای خرید کالابرگ خود اقدام می‌کنند. وی گفت: تا صبح دوشنبه، ۱۳۱هزار خانوار در کل خراسان رضوی برای خرید کالابرگ مراجعه کرده بودند، اما تا صبح دیروز شمار خانوار‌های مراجعه‌کننده برای دریافت کالابرگ به ۳۳۱هزار رسید.